Keskin sonbahar havası çökerken ve oyulmuş balkabakları ülke genelindeki verandaları aydınlatırken, biz pazarlamacılar farklı türde bir korkuyla karşı karşıyayız: marka pazarlama programlarımızın üzerinde dolaşan ilişkilendirme hayaleti.
Bu, dolabımızdaki iskelet. Yaratıcı çalışmalarımızın yaşam enerjisini emen vampir. Bir türlü ölmeyen zombi fikir…
…Ölçülmesi zor olduğu için marka pazarlamasının sıradan bir "el işi" olduğu düşüncesi.
Ama korkmayın; bu pazarlama ilişkilendirmesi iblislerini kovmak ve marka girişimlerimize verdiğimiz değeri ölçme biçimimize yeniden hayat vermek üzere bir yolculuğa çıkmak üzereyiz.
Tek Dokunuşlu İlişkilendirmenin Mezarlığı
Öncelikle mevcut ilişkilendirme modellerimizin cesedini kazıp çıkaralım. Birçoğumuz hâlâ ilk veya son dokunuş ilişkilendirmesine güveniyoruz.
Bu tek dokunuşlu modeller, müşterilerinizle iletişim kurmak için bir Ouija tahtası kullanmaya benzer; bazı bilgiler edinebilirsiniz, ancak bu, hikâyenin tamamından oldukça uzaktır.
İlk dokunuş ilişkilendirmesi, bir müşteriyi başlangıçta markanıza getiren kanala tüm krediyi verir. Bu, eşinizle sizi tanıştıran kişiye teşekkür ederken sonrasında yaşanan tüm flört sürecini tamamen görmezden gelmeye benzer.
Öte yandan son dokunuş ilişkilendirmesi, tüm krediyi sizi düğün mekânına götüren kişiye vermeye benzer. Her iki model de modern müşterinin karmaşık ve birden fazla temas noktasından oluşan yolculuğunu hesaba katamaz.
Şu senaryoyu düşünün: Potansiyel bir müşteri ürününüzü ilk kez bir podcast reklamı aracılığıyla duyar. Daha sonra yeniden hedeflenmiş bir görüntülü reklam görür ve bu reklam birkaç blog yazınızı okumasına vesile olur. Haftalar sonra düzenlediğiniz bir web seminerine katılır ve sonunda satın alma yapmak için ücretli arama reklamınıza tıklar.
İlk dokunuş modelinde yalnızca podcast reklamı krediyi alır. Son dokunuş modelinde ise bu, ücretli arama reklamıdır. Ancak bu temas noktalarının her birinin müşterinin karar verme sürecinde kritik bir rol oynadığını biliyoruz.
Gerçek şu ki müşteri yolculuğu, dönüşler, sapmalar ve beklenmedik etkilerle dolu bir perili ev gibidir. Müşteriler karar vermeden önce markalarımızla çok sayıda kanal ve temas noktası üzerinden etkileşime girer. Bu modası geçmiş modellere bağlı kalarak değerli içgörüleri iki metre toprağın altına gömüyoruz.
Have an account? Log In
Marka Pazarlaması Ölçümünün Laneti
Özellikle marka pazarlaması, bu basit ilişkilendirme modellerinin laneti altında kalır. Geleneksel çerçeveler, tüm müşteri yolculuğunu, özellikle de marka değerinin faaliyet gösterdiği ve potansiyel müşterileri şirketinizle iletişime geçmelerinden çok önce etkilediği eterik alanı takip etmekte zorlanır.
Marka pazarlaması, bir ipucu veya tetikleyici müşteriyi belirli bir kategori hakkında düşünmeye yönelttiğinde çalışmalarına başlar.
Bu hayaletimsi varlık, kategoriye giriş noktası (CEPs) olarak bilinir. CEP'ler, alıcıların satın alma kararını değerlendirirken kullandıkları zihinsel kestirme yollardır. Örneğin B2B yazılım sektöründe bir CEP, "ekip iş birliğini geliştirme ihtiyacı" veya "daha güvenli bir bulut depolama çözümü arayışı" olabilir.

Aslında sizi bu sayfaya getiren şey büyük olasılıkla bir CEP'ti. İlginizi çeken CEP, “ilişkilendirme modelim çalışmıyor” veya “pazarlama çabalarımı düzgün bir şekilde takip edemiyorum.”
CEP'ler, potansiyel müşteriler sorunlarına yönelik olası çözümleri anlamaya çalışırken müşteri yolculuğunu başlatır. Bu da onları keşif ve zihinsel ilişkilendirme oluşturma yolculuğuna çıkarır. Markanız bu aşamalarda pazarlama yapmaya ne kadar erken başlarsa, müşteriler bir çözüme hazır olduğunda ilk akla gelen marka olma olasılığınız o kadar artar.
Peki marka bilinirliğini nasıl ölçeriz? Özellikle de bu kadar soyut bir şeyi.
Müşteriler bir ihtiyaçları olduğunu fark ettiğinde ilk akla gelen marka olmanın değerini nasıl nicelleştiririz?
Mevcut ilişkilendirme modellerimizin yetersiz kaldığı nokta tam olarak burasıdır; bu da bizi çıplak ellerimizle sisi yakalamaya çalışıyormuşuz gibi hissettirir.
Marka Etkisini Gözden Kaçırmanın Kabusu
İlişkilendirme zorlukları nedeniyle marka pazarlamasına hak ettiği değeri vermemenin sonuçları ağır olabilir. Ortaya çıkabilecek kâbus senaryolarından bazıları şunlardır:
- Kaynakların Yanlış Tahsisi: Marka pazarlamasının etkisini doğru şekilde ilişkilendiremediğimizde, bu önemli girişimlere yetersiz kaynak ayırma riskiyle karşı karşıya kalırız. Bu durum zaman içinde marka değerini zayıflatabilir ve kalabalık pazarlarda rekabet etmeyi zorlaştırabilir.
- Kısa Vadeli Odak: Uzun vadeli marka etkisini ölçememek, pazarlamacıları kısa vadeli ve kolayca ölçülebilen taktiklere yöneltebilir. Bunlar anlık dönüşümleri artırsa da uzun vadede marka değerini ve müşteri sadakatini aşındırabilir.
- Müşteriyi Eksik Anlama: Yalnızca kolayca ölçebildiğimiz temas noktalarına odaklanarak müşterilerimizin karar verme süreçlerine ilişkin çarpık bir bakış açısı geliştiririz. Bu durum yanlış yönlendirilmiş stratejilere ve kaçırılmış fırsatlara yol açabilir.
- Yatırım Getirisini Kanıtlama Zorluğu: marka pazarlama stratejimizin değerini net bir şekilde ortaya koyamadığımızda, paydaşlardan bütçe ve destek almak zorlaşır. Bu durum, marka girişimlerinin sürekli olarak yetersiz finanse edildiği ve değerinin düşük görüldüğü bir kısır döngü yaratabilir. Bu aynı zamanda pazarlama çalışmalarının genel katkısını ve yatırım getirisini de olduğundan düşük değerlendirme ihtimalimizin yüksek olduğu anlamına gelir.
Büyüyü Bozmak: Atıf İçin Yeni Bir Yaklaşım
Artık modası geçmiş atıf modellerinin zincirlerinden kurtulmanın ve müşteri yolculuğuna daha bütünsel bir bakış açısını benimsemenin zamanı geldi. Laneti kaldırmaya şu şekilde başlayabiliriz:
- Tam huni yaklaşımını benimseyin: Marka bilinirliğinin ilk sinyalinden son dönüşüme kadar her temas noktasının müşterinin kararında rol oynadığını kabul edin. Her temas noktasına hak ettiği katkıyı veren çoklu temas noktası atıf modellerini uygulayın. Bu, çeşitli kanallardaki müşteri etkileşimlerini izlemek ve her temas noktasına ağırlıklı değerler atamak için pazarlama atfı araçlarının kullanılmasını içerebilir.
- Marka sağlığı metriklerini dahil edin: Yalnızca doğrudan dönüşümlere odaklanmayın. Marka bilinirliği, duygu ve ses payı gibi metrikleri takip edin. Bunlar markanızın sağlığının hayati göstergeleridir ve gelecekteki başarının erken işaretlerini sağlayabilir. Düzenli marka izleme anketleri, bu metrikleri zaman içinde takip etmenize yardımcı olabilir.
- Gelişmiş analizlerden yararlanın: Verilerinizdeki gizli kalıpları ortaya çıkarmak için yapay zekâ ve makine öğreniminden yararlanın. Bu araçlar, marka çalışmalarınızla somut sonuçlar arasındaki görünmez bağları görmenize yardımcı olabilir. Örneğin, marka içeriğinizle etkileşim kuran müşterilerin, satın alma işlemi için doğrudan tıklamasalar bile altı ay içinde dönüşüm gerçekleştirme olasılığının %30 daha yüksek olduğunu keşfedebilirsiniz.
- Artımlı etki çalışmaları yürütün: Marka pazarlamanıza maruz kalan kitlelerin performansını kontrol gruplarıyla karşılaştırın. Bu, marka girişimlerinizin etkisini izole etmenize yardımcı olabilir. Örneğin, belirli bölgelerde marka pazarlamasına yoğun yatırım yaparken diğer bölgelerde olağan pazarlama karmasını koruduğunuz bir coğrafi bölünmüş test gerçekleştirebilir ve ardından uzun vadeli performans farklılıklarını karşılaştırabilirsiniz.
- Nicel ve nitel verileri harmanlayın: Rakamlar hikâyenin yalnızca bir bölümünü anlatır; ancak müşteri görüşmelerinin ve anketlerinin gücünü unutmayın. Bazen müşterilere yolculuklarını sormak bile hiçbir algoritmanın ortaya çıkaramayacağı içgörüleri açığa çıkarabilir. Görünüşte önemsiz olan bir marka temas noktasının güven oluşturmada ve satın alma kararlarını etkilemede kritik bir rol oynadığını keşfedebilirsiniz.
Atfınızı Hayata Geçirmek
Pazarlama liderleri olarak bu yeni atıf yaklaşımını savunmak bize düşüyor. Atabileceğiniz bazı somut adımlar şunlardır:
- Mevcut ilişkilendirme modelinizi denetleyin: Nerelerde yetersiz kaldığını ve hangi marka temas noktalarının gözden kaçtığını belirleyin. Müşteri yolculuğunuzun tamamının haritasını çıkarın ve mevcut ölçüm yaklaşımınızdaki boşlukları vurgulayın.
- Daha kapsamlı veri toplamaya ve analizine olanak tanıyan araçlara yatırım yapın: Doğru teknoloji, eksiksiz tabloyu görmekle yalnızca bir parçasını görmek arasındaki farkı yaratabilir. Birden fazla kaynaktan gelen verileri entegre eden ve müşteri yolculuğunun bütünsel bir görünümünü sunan marka yönetimi çözümlerini arayın.
- Marka metriklerini içeren özel bir ilişkilendirme modeli geliştirin: Tek bir çözüm herkes için uygun değildir; ilişkilendirmeniz de markanız kadar benzersiz olmalıdır. Bu, hem doğrudan yanıt metriklerine hem de marka sağlığı göstergelerine değer atayan ağırlıklı bir model oluşturmayı gerektirebilir.
- Marka ve performans pazarlaması ekipleriniz arasındaki iş birliğini teşvik edin: Ekipler arasındaki duvarları yıkın ve müşteri yolculuğuna ilişkin ortak bir bakış açısını teşvik edin. Ekipler arası düzenli toplantılar ve ortak temel performans göstergeleri, çabaları uyumlu hâle getirmeye ve daha bütünlüklü bir pazarlama stratejisi oluşturmaya yardımcı olur.
- Paydaşlarınızı marka pazarlamasının uzun vadeli değeri konusunda eğitin: Anlık dönüşümün ötesini görmelerine ve güçlü marka değerinin bileşik etkilerini anlamalarına yardımcı olun. Marka yatırımlarının uzun vadeli yatırım getirisini gösteren, sektörünüzden örnek olay incelemeleri sunun.
- Yeni ölçüm tekniklerini deneyin: Yenilikçi yaklaşımları denemekten çekinmeyin. Örneğin, marka içeriğinizle etkileşimin kalitesini değerlendirmek için dikkat metriklerini kullanabilir veya marka mesajlarınızın duygusal tepkiler üzerindeki etkisini ölçmek için nörobilim tekniklerinden yararlanabilirsiniz.
- Bir marka değeri puan kartı oluşturun: Bilinirlik ve değerlendirmeden sadakat ve savunuculuğa kadar tüm marka metriklerinizi bir araya getiren kapsamlı bir gösterge paneli geliştirin. Markanızın zaman içindeki sağlığını izlemek ve bunu iş sonuçlarıyla ilişkilendirmek için kullanın.
Marka Ölçümünde Yeni Bir Çağın Şafağı
Bu adımları atarak marka pazarlama çalışmalarımızın gerçek değerini aydınlatabiliriz. Eksik verilerin bulanık gölgelerinden, kapsamlı anlayışın berrak ışığına geçebiliriz.
Unutmayın, etkili marka ölçümü mucizevi tek bir çözüm bulmakla ilgili değildir. Marka çalışmalarınızın çok yönlü etkisini yakalayan bütünsel bir marka temelleri çerçevesi oluşturmakla ilgilidir. Bu, geleneksel marka izleme araştırmalarını dijital etkileşim metrikleri, müşteri yaşam boyu değeri hesaplamaları ve hatta marka yatırımlarınızın uzun vadeli etkisini öngören tahmine dayalı analizlerle birleştirmeyi gerektirebilir.
Bu yeni yaklaşımları uygularken sabırlı olun. Marka oluşturma uzun vadeli bir süreçtir ve çalışmalarınızın tüm etkisinin yeni ölçüm çerçevenize yansıdığını görmek zaman alabilir. Ancak azim ve sürekli iyileştirme kararlılığıyla markanızın değerine ilişkin çok daha net bir tablo ortaya koyabilirsiniz.
Mali yılımızın en kritik saatine yaklaşırken ilişkilendirmenin zorluklarından korkmayalım. Bunun yerine marka etkisini ölçmeye yeni bir bakış açısıyla yaklaşalım. Ne de olsa korkmamız gereken tek şey, değişmeden kalan bir ilişkilendirme modelidir.
Unutmayın, tıpkı en sevdiğimiz Cadılar Bayramı hikâyelerine musallat olan ruhlar gibi, güçlü marka pazarlamasının etkisi de kampanya sona erdikten çok sonra devam eder. İlişkilendirmeye yönelik bu yeni yaklaşımları benimseyerek marka çalışmalarımızın gece karanlığında kaybolmamasını, bunun yerine sihrini kullanmaya devam ederek yıllar boyunca iş sonuçlarını desteklemesini sağlayabiliriz.
Daha Fazla Marka Pazarlaması İçgörüsü İçin Bize Katılın
Daha fazla marka pazarlaması içgörüsüne hazır mısınız? Marka yönetiminin önemi hakkındaki rehberimizi okuyarak başlayın. Ayrıca en yeni ipuçlarımızı, kaynaklarımızı ve rehberlerimizi doğrudan gelen kutunuza almak için The CMO bültenine katıldığınızdan emin olun.




